BoekStart in de Kinderopvang

BoekStart in de Kinderopvang is een programma van het Ministerie van OCW, Stichting Lezen en de Koninklijke Bibliotheek. het doel is om kinderen in de leeftijd van 0-4 jaar, hun ouders en pedagogische medewerkers in de kinderopvang intensief met boeken en het (voor)lezen ervan in aanraking brengen.

Waarom belangrijk?

Voorlezen is voor jonge kinderen enorm belangrijk voor de taalontwikkeling en woordenschat. Hoe jonger daarmee wordt begonnen, hoe meer effect het heeft. Van peuters die regelmatig zijn voorgelezen, heeft 70% voldoende woordenschat voor een goede start op de basisschool.

Wat heeft BoekStart in de Kinderopvang u te bieden?

Met BoekStart in de Kinderopvang creëert de Bibliotheek in samenwerking met de kinderopvanglocatie een rijke en stimulerende leesomgeving voor jonge kinderen van 0-4 jaar. Er komt een aantrekkelijke leesplek met een ruime collectie van geschikte boeken. De medewerkers krijgen gratis scholing in interactief voorlezen van jeugdspecialisten van de Bibliotheek en er wordt per locatie een voorleescoördinator opgeleid. Tevens krijgt de kinderopvanglocatie ondersteuning in het opstellen en uitvoeren van het (voor)leesbeleid en de invulling van ouderparticipatie rond dit thema. Daarnaast organiseert de Bibliotheek jaarlijks een informatiebijeenkomst voor het team en het netwerk van voorleescoördinatoren.

Samengevat zijn binnen BoekStart in de Kinderopvang deze zes elementen van belang:

  • In samenwerking met de bibliotheek wordt een startcollectie van geschikte boekjes opgebouwd.
  • De deskundigheid van pedagogisch medewerkers wordt verhoogd. Per kinderopvanglocatie wordt een pedagogisch medewerker door de Bibliotheek opgeleid tot voorleescoördinator. Een aantal pedagogisch medewerkers krijgt een praktische training over alles wat zij moeten weten over voorlezen.
  • Ouders worden erbij betrokken, zodat er thuis ook meer voorgelezen wordt en zij bekend raken met de mogelijkheden van de bibliotheek.
  • Voorlezen krijgt een vaste plek in de kinderopvang door het opnemen van een voorleesplan in het beleid.
  • Er wordt samengewerkt met partners in een leesbevorderingsnetwerk.

Training Voorleescoördinator

De training leidt pedagogisch medewerkers in de kinderopvang/peuterspeelzaal op tot voorleescoördinator. Met een voorleescoördinator op een kinderdagverblijf, peuterspeelzaal of voorschool is het (voor)leesbeleid goed geborgd.
De voorleescoördinator zorgt er voor dat het voorlezen een structurele plek krijgt binnen beleid en uitvoering in de Kinderopvang. In het voorjaar start de training en bestaat uit drie studiebijeenkomsten van drie uur, afgewisseld met huiswerkopdrachten. Onderwerpen die aan de orde komen zijn: ontwikkelingsgebieden Riksen-Walraven, leesomgeving, soorten boeken, digitale prentenboeken, ouderbetrokkenheid, sociale kaart leesbevorderende activiteiten en voorleesplan.

De deelnemers beschikken na afloop van de training over basiskennis van jeugdliteratuur voor de doelgroep nul- tot vierjarigen. Onderdeel van de training is de opdracht een realistisch voorleesplan te schrijven voor de eigen locatie. De deelnemers ontvangen een certificaat na afloop.

Vaardigheden: de deelnemers zijn na afloop van de training in staat om:

  • In samenspraak met de leidinggevende (en binnen het kader van de eigen organisatie) het (voor)leesbeleid op te zetten voor de eigen locatie
  • Praktische uitvoering te geven aan dit beleid
  • Collega’s te enthousiasmeren en het voorlezen levend te houden binnen de instelling
  • Ouders te informeren (en te enthousiasmeren)
  • Een samenwerkingsverband met de bibliotheek en andere cultureel-educatieve instellingen in de eigen regio op te zetten

Training Interactief voorlezen

Een interactieve aanpak van voorlezen vergroot de betrokkenheid van kinderen. De leidster kan het leesplezier vergroten door uitleg te geven bij de tekeningen, bij de tekst en bij de woorden die centraal staan in het boek, en door de kinderen actief bij het boek te betrekken. De training ‘interactief voorlezen’ is zéker géén op zichzelf staand project dat naast het reguliere programma uitgevoerd dient te worden. Het is een aanpak van
taalstimulering die direct toepasbaar is in de praktijk.

Tijdens de bijeenkomsten wordt zowel theorie als praktijk behandeld aan de hand van opdrachten en observaties in de groep en good practices die de trainer in de bijeenkomst presenteert. In de training staan het interactief voorlezen gericht op taalverwerving en het afstemmen van de inrichting van de peuterspeelzaal op het stimuleren van beginnende geletterdheid centraal. Leidsters leren om door interactie met de peuters hun taalontwikkeling optimaal te stimuleren.
De training laat leidsters naar zichzelf kijken: wat doe ik al goed en op welke punten kan het nog beter?

Wat zijn de randvoorwaarden voor deelname?

Voor deelname is het belangrijk dat de kinderopvanglocatie meerwaarde ziet in samenwerking met de Bibliotheek en bereid is een visie te formuleren rond leesbevordering en (voor)leesbeleid. Verder moet de locatie willen investeren in een voorleescoördinator en participeren in het plaatselijke netwerk van voorleescoördinatoren. Tenslotte vraagt deelname om een bijdrage in de vorm van personele inzet.

Heeft u belangstelling? Neem dan contact op met Helma Bouman.